Γενικά για ΚΕΠΑ
Τι είναι το ΚΕΠΑ;
Το ΚΕΠΑ είναι η αποκεντρωμένη διοικητική υπηρεσία του e-ΕΦΚΑ, η οποία εκδίδει πιστοποιήσεις αναπηρίας, προς απόδειξη αυτής ενώπιον κάθε Αρχής και ενδιαφερόμενου. Συνολικώς λειτουργούν 64 Γραμματείες ΚΕΠΑ ανά την επικράτεια.
Πώς εκδίδεται μια πιστοποίηση αναπηρίας;
Για να εκδοθεί πιστοποίηση αναπηρίας απαιτούνται οι επόμενες κατά σειρά ενέργειες:
- αίτηση του ενδιαφερόμενου,
- κατάρτιση Ιατρικού Εισηγητικού Φακέλου από τον θεράποντα ιατρό,
- αξιολόγηση από Υγειονομική Επιτροπή.
Δείτε αναλυτικές πληροφορίες ανά βήμα, στις επόμενες ενότητες ή/και στο Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών.
Ποιες διατάξεις εφαρμόζονται για την πιστοποίηση αναπηρίας;
Το ΚΕΠΑ θεσμοθετήθηκε και λειτουργεί σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 6επ. του ν. 3896/2011 και των άρθρων 102επ. του ν. 4961/2022.
Η λειτουργία του ΚΕΠΑ καθορίζεται στον «Κανονισμό Λειτουργίας του Κέντρου Πιστοποίησης Αναπηρίας» (ΦΕΚ 4830 Β’ 2022).
Οι υγειονομικές επιτροπές εφαρμόζουν επιπλέον:
(α) τον «Ενιαίο Πίνακα Προσδιορισμού Ποσοστών Αναπηρίας» (Ε.Π.Π.Π.Α. – ΦΕΚ 6282 Β’ 2021). Ο Ε.Π.Π.Π.Α. συνιστά τους θεσμοθετημένους από την πολιτεία και επιστημονικά τεκμηριωμένους ενιαίους κανόνες εκτίμησης του βαθμού αναπηρίας (καθορισμός με εκατοστιαία αναλογία του ποσοστού αναπηρίας που συνεπάγεται κάθε πάθηση ή βλάβη ή σωματική ή ψυχική ή πνευματική εξασθένιση ή η συνδυασμένη εμφάνιση τέτοιων παθήσεων ή βλαβών ή εξασθενήσεων, καθώς και οι υποτροπές αυτών)], οι οποίοι αναθεωρούνται με βάση τις εξελίξεις της ιατρικής επιστήμης, μετά από σχετικές εισηγήσεις της ιατρικής κοινότητας.
(β) τον «Πίνακα μη αναστρέψιμων παθήσεων», για τις οποίες η διάρκεια αναπηρίας καθορίζεται επ’ αόριστόν» (ΦΕΚ Β΄4348/25-07-2024)
Τι πιστοποιεί το ΚΕΠΑ ως προς την αναπηρία;
Με την πιστοποίηση αναπηρίας:
α) χαρακτηρίζονται οι αιτούντες ως Άτομα με Αναπηρία,
β) καθορίζεται το ποσοστό αναπηρίας,
γ) καθορίζεται το ποσοστό ασφαλιστικής αναπηρίας, όπου αυτό προβλέπεται,
δ) καθορίζεται η διάρκειας πιστοποίησης της αναπηρίας,
ε) κρίνεται η πληρότητα των απαιτούμενων ιατρικών προϋποθέσεων για την υπαγωγής της πιστοποιημένης αναπηρίας σε συνταξιοδοτικές, επιδοματικές, κοινωνικές και οικονομικές παροχές ή κοινωνικές υπηρεσίες που προβλέπονται από τη νομοθεσία για τα Άτομα με Αναπηρία.
στ) εκδίδεται το έντυπο Ε213 που απαιτείται για ειδικές περιπτώσεις διεθνών συντάξεων αναπηρίας
Ποιοί μπορούν να απευθυνθούν στο ΚΕΠΑ;
Στο ΚΕΠΑ μπορεί να απευθυνθεί κάθε φυσικό πρόσωπο, ανεξαρτήτως από τον τόπο διαμονής του, αρκεί να διαθέτει ΑΜΚΑ ή Προσωρινό Αριθμό Ασφάλισης και Υγειονομικής Περίθαλψης Αλλοδαπού (ΠΑΑΥΠΑ), καθώς και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά (βλ. αναλυτικώς σε επόμενη ενότητα).
Η πιστοποίηση του ΚΕΠΑ γίνεται δεκτή για κάθε αναπηρική παροχή και από κάθε φορέα;
Ναι, εκτός αν είστε δημόσιος υπάλληλος και χρειάζεστε πιστοποίηση αναπηρίας για την κρίση συνταξιοδοτικού δικαιώματος ή/και τη χορήγηση επιδόματος ανικανότητας. Τότε πρέπει να απευθυνθείτε με αίτησή σας, στην αρμόδια Διεύθυνση της Γενικής Διεύθυνσης Συντάξεων Δημοσίου Τομέα του e-ΕΦΚΑ, για την παραπομπή σας, στην Ανώτατη Στρατού Υγειονομική Επιτροπή (Α.Σ.Υ.Ε.).
Τι άλλαξε με το νέο σύστημα (από 16.9.2022);
Μέχρι τις 16.9.2022, ο πολίτης παραπεμπόταν για αξιολόγηση από το ΚΕ.Π.Α., αφού είχε κάνει πρώτα αίτηση για μια συγκεκριμένη παροχή (προνοιακή ή κοινωνικοασφαλιστική). Η δε πιστοποίηση που λάμβανε προοριζόταν αποκλειστικά προς αίτηση για την εν λόγω παροχή. Ως αποτέλεσμα, αν ο πολίτης ήθελε να λάβει μια άλλου είδους παροχή, έπρεπε συχνά να περνά εκ νέου αξιολόγηση από το ΚΕ.Π.Α.
Με το νέο σύστημα, ο πολίτης υποβάλλει μία και μοναδική αίτηση για πιστοποίηση αναπηρίας από το ΚΕ.Π.Α., ανεξαρτήτως της παροχής που επιθυμεί έπειτα να αιτηθεί. Η πιστοποίηση που θα λαμβάνει θα είναι ενιαία και θα τον πιστοποιεί ως προς τα ιατρικά κριτήρια κάθε δυνατής ασφαλιστικής, προνοιακής, κοινωνικής ή άλλου είδους παροχής.
Παράλληλα, το νέο σύστημα είναι πλήρως ηλεκτρονικό, το οποίο σημαίνει ότι οι πολίτες με αναπηρία δεν θα ταλαιπωρούνται με πολλαπλές φυσικές επισκέψεις στο ΚΕ.Π.Α.. Αντ’ αυτού η όλη διαδικασία θα διενεργείται ηλεκτρονικά, με μοναδική φυσική επίσκεψη εκείνη στο ΚΕ.Π.Α. την ημέρα της εξέτασης τους από την Υγειονομική Επιτροπή.